Πέμπτη, 28 Ιουνίου 2018

Vanessa cardui.
 
Είναι η μοναδική πεταλούδα με το μεγαλύτερο εύρος εξάπλωσης εφόσον μελέτες των τελευταίων χρόνων έχουν καταλήξει ότι το είδος αυτό ταξιδεύει 12000 χλμ από την τροπική Αφρική μέχρι την Ευρώπη διασχίζοντας την Σαχάρα δύο φορές.
 

 Η Σάμος αποτελεί έναν  από τους σταθμούς της μεταναστευτικής πορείας του είδους εφόσον από  τα τέλη  Μαΐου και με κορύφωση τον Ιούνιο και τα μέσα Ιουλίου  εμφανίζεται σταδιακά σε μεγάλους πληθυσμούς στις κορυφές του Κέρκη και του Καρβούνη πιθανότατα συνεχίζοντας  για  πιο βόρειες περιοχές. Τους φθινοπωρινούς μήνες οι πληθυσμοί λιγοστεύουν. Το status  του είδους αυτού στην Σάμο χρήζει  διερεύνησης. Είναι  ολιγοήμερος επισκέπτης η μόνιμος φιλοξενούμενος του καλοκαιριού, που δημιουργεί εδώ την καινούργια γενιά που το φθινόπωρο θα ξανακατέβει στα νότια;
 
Η επιστήμη μέχρι πρόσφατα δυσκολευόταν να μελετήσει την κίνηση των εντόμων με τρόπους σαν αυτούς που χρησιμοποιεί στα μεταναστευτικά πουλιά δλδ παρατήρηση, δακτυλίωση και ραδιοπαρακολούθηση και ήταν λογικό εφόσον εδώ έχουμε να κάνουμε με μικροσκοπικά έντομα  τα οποία πετούν κατά εκατομμύρια.
Την λύση την έδωσαν τα φυτά ξενιστές που χρησιμοποιούν οι κάμπιες και το νερό.
Στον  πολύ ενδιαφέροντα κύκλο ζωής των πεταλούδων υπάρχει και η μορφή της κάμπιας.
Οι κάμπιες μεταμορφώνονται σε  χρυσαλίδες και οι χρυσαλίδες γίνονται πεταλούδες.
Οι κάμπιες τρώνε φυτά και τα φυτά χρειάζονται νερό.
Το νερό περιέχει υδρογόνο και  ισότοπα  υδρογόνου σε αναλογίες  που εξαρτώνται από την  γεωγραφική θέση.
Κατά την απορρόφηση του νερού, η αναλογίες  αυτές  διατηρούνται  στα φυτά, αργότερα παραμένουν  στις κάμπιες που τρέφονται με αυτά τα φυτά και τελικά στις  ενήλικες πεταλούδες. Με αυτό τον τρόπο προσδιορίζεται ο τόπος στον οποίο  αναπτύχθηκαν οι  κάμπιες  και μπορεί έτσι να καταγραφεί το μακρύ ταξίδι της Vanessa cardui.

 

Τρίτη, 13 Φεβρουαρίου 2018

Μουσείο Φυσικής Ιστορίας στο Λονδίνο


Απέχει 10 λεπτά με τα πόδια από τον σταθμό του μετρό South Kensington 


Στην είσοδο δεσπόζει ο σκελετός ενός Στεγόσαυρου, ένας γίγαντας της Ιουρασικής περιόδου. Ακολουθεί ένα θεαματικό γήινο γλυπτό που μπορεί κανείς να νιώσει τις τεράστιες δυνάμεις των τεκτονικών πλακών που διαμορφώνουν τον πλανήτη μας.


Σε αρκετά σημεία του μουσείου υπάρχουν ειδικά πάνελ με κείμενα που σε προδιαθέτουν για τα εκθέματα που ακολουθούν.


Στην κόκκινη ζώνη του μουσείου ο επισκέπτης θα έρθει  σε επαφή με τους θησαυρούς της γης. Πλούσια εκθέματα με πετρώματα και ορυκτά, πολύτιμοι λίθοι και απολιθώματα από μακρινές εποχές.


Στην πράσινη ζώνη αξίζει να διαβάσετε την ιστορία του Dodo, (Raphus cucullatus). Πτηνό των νησιών Μαουρίσιους στον Ινδικό ωκεανό που εξαφανίστηκε το 1693, λιγότερο δλδ από εκατό χρόνια μετά την ανακάλυψη των νησιών από τους Ολλανδούς. Κυριότερος λόγος εξαφάνισης του είδους ήταν τα  ξενικά είδη-invasive species  (χοίροι και τρωκτικά) που εισήγαγαν οι Ολλανδοί έποικοι στο νησί τα  οποία ανταγωνίζονταν έντονα τις πηγές τροφίμων και έτρωγαν επίσης  τα αυγά και τους νεοσσούς τους. Το Dodo αποτελεί το πιο διάσημο παράδειγμα εξαφάνισης ειδών που προκαλεί ο άνθρωπος. Ο σημαντικός αυτός ρόλος του Dodo στην ανάδειξη της εξαφάνισης των ειδών, σε συνδυασμό με την πρόοδο της γενετικής που θα μπορούσε να επιτρέψει την ανάσταση του, οδήγησε τους επιστήμονες να εξετάσουν τη δυνατότητα να ξαναζωντανέψουν το Dodo. Η αλληλουχία του γονιδιώματος του Dodo από τους γενετιστές το 2016 αναζωπύρωσε αυτή τη συζήτηση καθώς και τη δεοντολογική-ηθική συζήτηση για τη χρήση τεχνικών de-extinction (αποεξαφάνιση) και τις επιπτώσεις τους στην ροή  της φυσικής ιστορίας.


Δεκάδες σκελετοί ζώων από μακρινές εποχές κεντρίζουν την φαντασία του επισκέπτη. Megatherium americanum ένα τεράστιο βραδύποδο θηλαστικό που  έζησε στην Νότια Αμερική μέχρι τα τέλη της Πλειστόκαινης εποχής δλδ περίπου 12000 χρόνια πριν.




Καθημερινά πολλά σχολεία αλλά και οικογένειες με μικρά παιδιά επισκέπτονται το μουσείο αντλώντας γνώσεις  με τον πιο παραστατικό τρόπο μέσα από διάφορα εκθέματα και δραστηριότητες  για τον τρόπο ζωής των θηλαστικών, των ψαριών, των πτηνών, των φυτών, των ερπετών, των εντόμων. Γνωρίζοντας το πώς λειτουργεί  και πως εξελίσσεται ο έμβιος κόσμος γίνεσαι καλύτερος άνθρωπος, πιο ειλικρινής και πιο ανεκτικός , με τις κεραίες της ψυχής και του νου πάντα ανοιχτές και αυτή η γνώση αποκτά μεγαλύτερη αξία και μεγαλύτερη προοπτική όταν την προσλαμβάνεις σε μικρή ηλικία.


Στην πράσινη ζώνη βρίσκεται η μεγάλη αίθουσα του Μουσείου-Hintze Hall όπου ο επισκέπτης ζει την μοναδική εμπειρία να αιωρείται πάνω από το κεφάλι του ο σκελετός μιας γαλάζιας φάλαινας μήκους 25 μέτρων.  



Στην αίθουσα δεσπόζει επίσης το άγαλμα του Κάρολου Δαρβίνου που κάθεται ατάραχος πάνω στην πολυθρόνα του στέλνοντας μας το μήνυμα ότι η ελευθερία της σκέψης προωθείται καλύτερα από την έμπνευση του μυαλού των ανθρώπων που ακολουθούν την πρόοδο της επιστήμης.

.
Μια τεραστίων διαστάσεων  φέτα από κορμό σεκόγιας των ακτών του Ειρηνικού υπενθυμίζει στο κοινό ότι το ισοζύγιο κόστος -οφέλους  στην φυσική οικονομία διαφέρει σε κάθε δάσος και θέτει τα δικά του όρια για το ύψος των δέντρων. 



Η οροφή της κύριας αίθουσας κοσμείται από ζωγραφιές δεκάδων φυτών.



Μια από τις αίθουσες συλλογών. Κάθε συλλογή εκτίθεται με κριτήριο την επιστημονική, την ιστορική και την πολιτιστική της αξία.


Λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία του Μουσείου, πολλές από τις συλλογές έχουν μεγάλη ιστορική και επιστημονική αξία όπως τα δείγματα που συνέλεξε ο Κάρολος Δαρβίνος.


Στην μπλε ζώνη δίνεται η δυνατότητα στον επισκέπτη να εξερευνήσει την ποικιλία της ζωής του πλανήτη από την περίοδο των δεινοσαύρων μέχρι των θηλαστικών του σήμερα.


Στην κόκκινη ζώνη ο επισκέπτης έρχεται σε άμεση επαφή με την εξέλιξη του ανθρώπινου είδους μέσα από ένα ταξίδι διάρκειας 7 εκ. ετών, από τους πρώτους αντιπροσώπους της οικογένειας των χομινίδων μέχρι τον τελευταίο που είναι το δικό μας είδος .Το σχετικό πάνελ σε συνδυασμό με τα βίντεο που προβάλλονται στην ίδια αίθουσα, εξηγούν στον επισκέπτη με πολύ παραστατικό τρόπο αυτό που αναφέρει ο Δαρβίνος στην Καταγωγή  του ανθρώπου ότι σε μια σειρά μορφών που μεταλλάσσονται σταδιακά και αδιόρατα από κάποιο πιθηκόμορφο πλάσμα στον άνθρωπο με την σημερινή του μορφή ,θα ήταν αδύνατο να προσδιορίσουμε οποιοδήποτε συγκεκριμένο χρονικό σημείο, στο οποίο θα έπρεπε να χρησιμοποιήσουμε την λέξη άνθρωπος. 


Οι προθήκες με τον Homo neanderthalensis και τον Homo sapiens προσελκύουν πλήθος επισκεπτών.


Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας είναι ιδιαίτερα  γνωστό και για την αρχιτεκτονική του. Τόσο οι εσωτερικοί όσο και οι εξωτερικοί χώροι του κτιρίου  χρησιμοποιούν εκτεταμένα πλακάκια και τούβλα από τερακότα. Υπάρχουν  επίσης πολλά ανάγλυφα αλλά και γλυπτά  με είδη χλωρίδας και πανίδας.









Η επίσκεψη στο Μουσείο Φυσικής ιστορίας είναι  δωρεάν.
Φροντίστε να του αφιερώσετε χρόνο.